✨پرسش و پاسخ تیرچه فلزی نیازیت✨

راهکاری نوین برای سازه‌های ایمن، سبک و اقتصادی

If you are looking for a system that simultaneously ensures construction speed, economic efficiency, and structural safety, NIAZIT Steel Joist is a smart choice for your project.

This technology is patented and, with its modern design, reduces concrete consumption, lightens the roof structure, and allows spanning of long openings.

In this section, we answer the most important questions that may arise for the client, contractor, supervising engineer, structural designer, and architect; from technical and code analyses to costs and execution methods.

If you have more specialized questions, the NIAZIT technical team is ready to provide free consultation and recommend the best solutions for your construction projects.

By choosing NIAZIT, experience higher safety, faster execution, and lower costs.

between Open-Web Joist and Joist without Concrete in Web (Non-Concrete Web Joist)

In European standards, an open-web joist refers to joists whose web is not filled with concrete.

In Iran, an open-web joist refers to joists whose web is encased in concrete, forming a T-shaped section, with only the lower flange remaining outside the concrete.

The joist without concrete in the web (NIAZIT) functions like European open-web joists; concrete does not penetrate the web, and structural performance relies on the steel system.

Difference between SJI 200-2015 and SJI 100-2020 Standards

In the international SJI standards, joists without concrete in the web are analyzed in two scenarios:

Composite

In this scenario, the joist works in combination with the topping concrete, and the composite behavior of the slab is considered.

🔹 Reference: SJI 200-2015

Non-Composite

The joist alone carries the slab loads; concrete does not contribute structurally.

🔹 Reference: SJI 100-2020

 

Is NIAZIT Joist officially certified?

Yes. NIAZIT joist has been tested by the Road, Housing & Urban Development Research Center and received official technical approval.

The system holds patent number 98813, valid until 1415 (Iranian calendar).

Which publications and standards cover joists?
  • Standard 543 and its updates 82, 94, 151: Guidelines for designing and executing joist and block slabs

  • National Standard ISIRI 1-2909: Joist truss and joist for joist-block slabs – specifications and testing

  • National Standard ISIRI 12977: Open-web joist – specifications and testing (specific to Chromit joists)

Is using joists with ceramic footing allowed?

No. According to ISIRI 1-2909, trussed joists with ceramic footing are prohibited; only concrete-footed trussed joists are allowed.

Do Iranian standards cover NIAZIT joists?

No. Current Iranian standards only cover joists with concrete-filled webs forming T-sections.

Are other manufacturers allowed to produce NIAZIT joists?

No. Due to patent and technical approval, production without official licensing is illegal.

⚠️ Important Legal Notes

Any modification of the joist by other manufacturers is illegal and invalid.

Is “NIAZIT” a brand or a joist type?

“NIAZIT” is a registered brand name but is also commonly used in the market to refer to joists without concrete in the web.

What is a composite joist?

A composite joist is a system where steel and concrete simultaneously share the bending and shear loads.

Are Chromit joists and joists without concrete in the web considered composite?

Both create a composite section during concrete pouring, but their analysis, design assumptions, and structural behavior differ significantly.

Does “Composite Chromit” exist?

It is a colloquial and market term in Iran, used outside the ISIRI 12977 standard and Publication 543.

What is the maximum span of joists?

تیرچه با جان باز (کرومیت)
طبق ضوابط رسمی:

نشریه ۵۴۳ – بند ۲-۳-۱، بند ۶
🔸 دهانه‌های بیش از ۷ تا ۸ متر باید دوبل اجرا شوند
استاندارد ۱۲۹۷۷ – بند ۴-۴
🔸 تیرچه‌های بلندتر از ۷.۵ متر باید در تمام طول دارای ورق نری باشند
🔸 در قسمت یادآوری همین بند:

بال فوقانی: دونبشی متقارن
بال تحتانی: ورق نری
برای تیرچه‌های بیش از ۶.۵ متر
⚠️ متأسفانه برخی تولیدکنندگان با عناوینی مانند «تیرچه پرمقاومت» یا «دهانه بلند تک»، تیرچه‌هایی تبلیغ می‌کنند که:

هیچ انطباقی با استاندارد ۱۲۹۷۷ و نشریه ۵۴۳ ندارند
استفاده از آن‌ها از نظر فنی و حقوقی غیرقابل دفاع است

تیرچه فاقد بتن در جان (نیازیت)
در تیرچه نیازیت:

بال فوقانی از ابتدا سپری انتخاب می‌شود
یال تحتانی دقیقاً بر اساس سطح مقطع مورد نیاز محاسبه می‌گردد
امکان اجرای دهانه‌های بلند (حتی تا ۱۶ متر)
✅ به‌صورت تیرچه منفرد و بدون دوبل

فاصله آکس تیرچه‌های نیازیت چقدر است؟

فاصله آکس تیرچه‌ها بسته به:

نوع کاربری
طول دهانه
بارگذاری سقف
معمولاً بین ۵۰ تا ۷۵ سانتیمتر متغیر است.

🔹 در سیستم نیازیت:

نیازی به تیرچه دوبل وجود ندارد
در صورت افزایش فاصله آکس، باید تمهیدات لازم برای دال بتنی رویه لحاظ شود

ضخامت بتن رویه سقف نیازیت چقدر است؟

دهانه‌های کوتاه: ۵ سانتیمتر
دهانه‌های بلند: ۶ سانتیمتر
حداقل رده بتن: C20

با حذف بتن جان، عملکرد سقف در برابر زلزله چگونه است؟

🔹 تیرچه با جان باز (کرومیت)
در این سیستم:

بخشی از برش توسط بتن جان تیرچه
بخشی دیگر توسط میلگردهای زیگزال تحمل می‌شود
مشکلات اساسی:

عدم ویبره مناسب بتن جان
ترک‌خوردگی و خردشدگی بتن در زلزله
ناتوانی میلگردهای جان (حتی نمره ۱۰) در تحمل کل برش
📉 نتیجه:

تخریب بتن جان (عرض ۸ تا ۱۲ سانت)
از کار افتادن سیستم برشی
تغییر شکل سقف به حالت خیز مثبت
افزایش خطر ریزش سقف

🔹 تیرچه فاقد بتن در جان (نیازیت)
در سیستم نیازیت:

اعضای میانی به‌صورت قطعات کششی و فشاری مستقل
بدون وابستگی به بتن
رفتار الاستیک و برگشت‌پذیر پس از زلزله
✅ نتیجه:

مقاومت لرزه‌ای بسیار بالا
عدم تخریب جان
بازگشت تیرچه به حالت اولیه پس از زلزله

ارتفاع تیرچه نیازیت چقدر است؟

با توجه به:

ضخامت سقف در نقشه معماری
نسبت طول به ارتفاع
ارتفاع تیرچه در دهانه‌های متعارف بین ۲۰ تا ۳۵ سانتیمتر تنظیم می‌شود.

خاصیت ضدزنگ در تیرچه نیازیت چگونه است؟

بخش‌هایی که با بتن تماس ندارند → دارای پوشش ضدزنگ
بخش‌های درگیر با بتن → نیازی به ضدزنگ ندارند
🔹 این موضوع موجب:

جلوگیری از خوردگی
افزایش عمر مفید سازه

آرایش میلگردهای حرارتی در سقف نیازیت چگونه است؟

هدف میلگرد حرارتی:

جلوگیری از ترک‌های ناشی از تغییرات دما
مشخصات:

حداقل میلگرد نمره ۶
فاصله ۲۵ سانت
حدود ۲ سانت زیر سطح دال
📌 مطابق:

بند ۳-۵ استاندارد ۱۹۷۷
بند ۲-۳-۲-۵ نشریه ۵۴۳
در سقف نیازیت:
✅ اجرای میلگرد حرارتی فقط در جهت عمود بر تیرچه‌ها کفایت می‌کند

چرا در سقف نیازیت میلگرد ممان منفی اجرا نمی‌شود؟

دلایل:

اتصال دوسر مفصلی تیرچه
عدم اتصال یال فوقانی به پل در اسکلت فلزی
استفاده از برشگیر دو سر تیر در اسکلت بتنی
📌 مطابق SJI 200-2015:

در تیرچه‌های فاقد بتن در جان، هیچ الزامی برای میلگرد ممان منفی وجود ندارد
🔴 در مقابل:

در تیرچه با جان باز (کرومیت)، به علت اتصال مقطع T بتنی به تیر اصلی، اجرای اودکا و ممان منفی الزامی است

وظیفه برشگیر دوسر تیرچه چیست؟ آیا استفاده از نبشی به عنوان برشگیر در تیرچه نیازیت مجاز است؟

در خرپاها:

نیروی کششی یال تحتانی در دوسر → صفر
در وسط دهانه → ماکزیمم
اگر اتصال نشیمن کاملاً ساده نباشد:

احتمال ایجاد نیروی فشاری در دوسر وجود دارد
کنترل آن با λ = KL / r انجام می‌شود
در تیرچه نیازیت:

طراحی با نرم‌افزارهای مهندسی انجام می‌شود
هم تسمه و هم نبشی قابل استفاده است
✅ استفاده از نبشی مجاز و بهینه‌تر است
زیرا شعاع ژیراسیون بزرگ‌تری نسبت به تسمه دارد.

چه نوع میلگردی در یال میانی تیرچه نیازیت استفاده می‌شود؟

میلگرد ساده (AI)
✔️ جوش‌پذیری بهتر
❌ مقاومت کششی کمتر
میلگرد آجدار (AII)
✔️ مقاومت کششی بالاتر
❌ جوش‌پذیری ضعیف‌تر
📌 در صورت استفاده از میلگرد ساده:

مقاومت کششی واقعی آن باید در محاسبات لحاظ شود

آیا اجرای وصله در تیرچه فلزی مجاز است؟

بله.
مطابق:

بند ۵-۲-۵-۵ استاندارد ۱۲۹۷۷
بند ۲-۲-۲-۵ نشریه ۵۴۳ – قسمت ۵
اتصال دو پروفیل به‌صورت وصله در هر نقطه از بال تیرچه مجاز می‌باشد.

در اعضای کششی:

وصله به‌صورت جوش سر به سر
باید حداقل مقاومتی معادل 1.14Fy × A داشته باشد
که در آن A سطح مقطع کل عضو وصله‌شده است.
🔹 مثال اجرایی:
در یال تحتانی تا سطح مقطع ۴.۲ cm² (تسمه ۱۲×۴ میلیمتر)،
می‌توان یک میلگرد نمره ۱۰ را به‌عنوان سطح مقطع معادل در ناحیه وصله استفاده نمود.

خاصیت ریب (ژوئن) یا کلاف میانی چیست؟ آیا اجرای آن الزامی است؟

ریب یا ژوئن یا کلاف عرضی:

موجب ایجاد اتکای جانبی تیرچه
منقطع‌کردن نوسانات سینوسی
کاهش ارتعاش سقف
افزایش صلبیت کلی سقف
📌 اجرای آن مطابق:

استاندارد ۱۲۹۷۷
بند ۲-۳-۲-۶ نشریه ۵۴۳
و از نظر فنی ضروری و توصیه‌شده می‌باشد.

اثر «رد تیرچه» چیست و آیا در سقف نیازیت وجود دارد؟

رد تیرچه معمولاً زمانی مشاهده می‌شود که:

گچ و خاک مستقیم زیر سقف اجرا شود
وجود قوس در میلگردهای میانی
عملکرد نامناسب نشیمن تیرچه
ایجاد خیز تدریجی تیرچه در طول زمان
در سقف نیازیت:

به علت طراحی خاص
نحوه اتصال صحیح مقاطع
عملکرد مناسب در ناحیه نشیمن
کنترل خیز در محدوده آیین‌نامه‌ای
✅ میزان افت تیرچه کمتر از حد مجاز استاندارد بوده و
پدیده رد تیرچه عملاً ایجاد نمی‌شود.

رفتار سیستم نیازیت در برابر آتش‌سوزی چگونه است؟

در سقف‌های نیازیت:

چه با قالب موقت
چه با قالب دائمی
که زیر تیرچه در معرض مستقیم آتش قرار دارد
رفتار سیستم مشابه حفاظت اسکلت فلزی در برابر آتش می‌باشد.

📌 طبق توصیه مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی:
در سقف‌هایی که از پلاستوفوم (یونولیت) به‌عنوان قالب بین تیرچه استفاده می‌شود:

اجرای سقف کاذب با فاصله ۵ سانتیمتر در زیر سقف الزامی است
مسئولیت اجرا بر عهده مالک و مهندس مجری می‌باشد.

آیا استفاده از بلوک پلی‌استایرن (یونولیت) بین تیرچه‌ها منطقی است؟

بله، به دلیل:

سهولت نصب
کاهش دستمزد
دسترسی بالا
اما رعایت موارد زیر الزامی است:

🔹 الزامات فنی
طبق جدول ۱ استاندارد ۱۱۱۰۸:

حداقل دانسیته مجاز: ۱۲
عدم رعایت دانسیته:

ایجاد ترک در گچ و خاک یا سفیدکاری
اکسید شدن و پوک شدن یونولیت در بلندمدت
🔹 الزامات حریق
آزمون آتش: ۱۵ ثانیه تماس شعله
جهت تماس: لبه آزمونه
پیشروی شعله ≤ ۱۵ میلیمتر در ۲۰ ثانیه
⚠️ به دلیل عدم رعایت این استانداردها توسط بسیاری از تولیدکنندگان و اهمیت موضوع آتش،
مرکز تحقیقات ساختمان و مسکن اجرای سقف کاذب زیر سقف را الزامی اعلام کرده است.

مدل‌سازی سقف نیازیت در نرم‌افزار ETABS چگونه است؟

در ETABS گزینه Steel Joist Design برای تیرچه‌های فاقد بتن در جان وجود دارد.

با توجه به محدودیت آموزش داخلی:

می‌توان تیرچه را مشابه سایر تیرچه‌های فلزی مدل کرد
با جایگزینی بار مرده سقف به مقدار:
DL = 320 kg/m²

چه نوع جوشی برای تیرچه‌ها مجاز است؟ آیا جوش CO₂ قابل استفاده است؟

تیرچه پاشنه بتنی
طبق:

بند ۱-۳ استاندارد ۱-۲۹۰۹ (یادآوری)
✔️ جوش CO₂ فقط برای میلگرد بالایی مجاز است
بند ۹-۱ استاندارد ۱-۲۹۰۹
✔️ گواهی صلاحیت جوشکار الزامی است
⚠️ جوش CO₂ باید:

در محیط کاملاً بسته
بدون وزش باد
انجام شود؛ در غیر این صورت کیفیت جوش تضمین نمی‌شود.

🔹 تیرچه‌های فلزی (کرومیت و نیازیت)
مطابق:

بند ۸-۱ استاندارد ۱۲۹۷۷
نشریه ۵۴۳ بند ۲-۲-۲-۵ قسمت ۴
بند 3.3 آیین‌نامه SJI 200-2015
🔴 جوش الکتریکی (الکترود) الزامی است
و استفاده از CO₂ مجاز نمی‌باشد.

صلبیت سقف نیازیت چگونه تأمین می‌شود؟

صلبیت دیافراگم سقف تابع عوامل زیر است:

نوع سیستم سازه
ابعاد سازه
محل عناصر باربر جانبی
سختی قاب‌ها
ضخامت و نوع سقف
تعداد طبقات
کنترل تغییرمکان:

طبق آیین‌نامه ۲۸۰۰
📌 صلبیت:

در پیوست ۲ نشریه ۵۴۳ – بخش ۱۱-ب
و مبحث دهم مقررات ملی ساختمان (ویرایش پنجم ۱۴۰۱)
برای تیرهای کامپوزیتی تعریف شده و
نیازی به محاسبات مجدد ندارد.

یا سقف نیازیت واقعاً اقتصادی‌تر و سبک‌تر است؟

در دهانه‌های کوتاه (≤۵ متر) و ساختمان‌های کم‌طبقه:

سقف تیرچه بلوک به دلیل تولید در محل پروژه رایج‌تر است
اما در سایر موارد:

کاهش مصرف بتن
حذف میلگرد ممان منفی و اودکا
امکان اجرای دهانه‌های بلند
کاهش تعداد ستون‌ها
کاهش ابعاد تیر، ستون و فونداسیون
✅ باعث می‌شود سیستم نیازیت از نظر اقتصادی، وزنی و کلی سازه کاملاً مقرون‌به‌صرفه‌تر باشد.

آیا وزن تیرچه نیازیت از کرومیت بیشتر است؟

خیر.
به دلیل حذف بتن جان:

بار مرده سقف کاهش می‌یابد
نیازی به افزایش سطح مقطع فولاد نیست
در یال بالا:

عملکرد کامپوزیتی مشابه کرومیت
در یال پایین:

نیروی کششی فقط توسط فولاد تحمل می‌شود
🔹 به دلیل عملکرد بهینه‌تر نسبت به زیگزال کرومیت:
تیرچه نیازیت سبک‌تر از کرومیت است.

چگونه می‌توان مقایسه ریالی دقیق بین سقف‌ها انجام داد؟

سه عامل اصلی:

1️⃣ بار مرده سقف
کاهش بار مرده → کاهش ابعاد تیر، ستون و فونداسیون
📌 با لیستوفر سازه قابل مقایسه است.

2️⃣ مصالح مصرفی سقف
تیرچه
قالب‌ها
بتن
آرماتور
شمع‌بندی و متعلقات
3️⃣ دستمزد اجرا
در هر سیستم متفاوت است.

🔹 مجموع این سه عامل، معیار واقعی انتخاب سیستم سقف است.

تفاوت قیمتی محصولات نیازیت در چیست؟

تفاوت اصلی:

در نوع قالب مصرفی
و هزینه نصب قالب
نه در خود تیرچه خرپایی نیازیت.

قیمت خرپای نیازیت کیلویی است یا متری؟

قیمت‌دهی:

بر اساس پلان اجرایی
به‌صورت برآورد کلی سقف
ریز متر طول در قرارداد ارائه می‌شود
❌ مشکلات قیمت کیلویی:
عدم شفافیت برای کارفرما
افزایش وزن غیرضروری به‌نام «پرمقاومت»
تلورانس وزنی ۶ تا ۷٪
اختلاف باسکول
نامشخص بودن مبلغ نهایی پرداختی
✅ قیمت‌گذاری بر اساس هزینه نهایی هر مترمربع سقف شفاف‌ترین روش است.

زمان تحویل محصولات نیازیت چقدر است؟

بسته به حجم سفارش:

۳ تا ۱۰ روز کاری
ظرفیت تولید:

بیش از ۵۰۰۰ مترمربع سقف در روز
با زیربنای تولیدی بیش از ۲۰۰۰ مترمربع
این زمان شامل:

تولید
مونتاژ
ضدزنگ
آماده‌سازی کامل محصول است.